نمودار محمدمهدی موید از داراب، میانگین تراز هفت پایه از ششم تا دوازدهم را نمایش می‌دهد. جهت کلی از ۶۳۵۹ در ششم به ۷۶۸۶ در دوازدهم صعودی است، اما مسیر دو بخش متفاوت دارد: یک جهش بزرگ در ورود به هفتم، سپس چند سال تقریباً هم‌سطح و در پایان رشد تدریجی از نهم تا دوازدهم.

پاسخ مستقیم

افزایش ششم تا دوازدهم ۱۳۲۷ واحد، حدود ۲۰٫۹ درصد، است. بااین‌حال ۱۵۲ آزمون کل سابقه با ۱۴ آزمون اصلی امسال یک چیز نیست و حتی جمع تعدادهای نوشته‌شده زیر ستون‌های نمودار نیز فقط ۱۳۲ می‌شود؛ منبع علت این فاصله را توضیح نداده است.

روند هفت پایه محمدمهدی موید

ششم

میانگین ۶۳۵۹؛ برچسب ۱۵ آزمون

هفتم

میانگین ۷۳۱۱؛ برچسب ۲۲ آزمون

هشتم

میانگین ۷۲۹۲؛ برچسب ۲۴ آزمون

نهم

میانگین ۷۱۹۰؛ برچسب ۲۸ آزمون

دهم

میانگین ۷۴۴۴؛ برچسب ۱۳ آزمون

یازدهم

میانگین ۷۴۹۹؛ برچسب ۱۵ آزمون

دوازدهم

میانگین ۷۶۸۶؛ برچسب ۱۵ آزمون

سه مرحله قابل مشاهده در نمودار

جهش نخست: میانگین ششم تا هفتم ۹۵۲ واحد بالا می‌رود؛ حدود ۱۵ درصد. این بزرگ‌ترین افزایش سال‌به‌سال نمودار است.

دوره هم‌سطح: هفتم تا هشتم ۱۹ واحد کاهش و هشتم تا نهم ۱۰۲ واحد کاهش دارد. میانگین نهم ۱۲۱ واحد پایین‌تر از هفتم است؛ فاصله‌ای حدود ۱٫۷ درصد. بنابراین این بخش را می‌توان «ثبات نسبی همراه با کاهش ملایم» توصیف کرد، نه رشد پیوسته.

رشد پایانی: نهم تا دهم ۲۵۴ واحد، دهم تا یازدهم ۵۵ واحد و یازدهم تا دوازدهم ۱۸۷ واحد افزایش دارد. دوازدهم در مجموع ۴۹۶ واحد یا حدود ۶٫۹ درصد بالاتر از نهم است.

۱۵۲ آزمون کل، ۱۳۲ آزمون زیر ستون‌ها و ۱۴ آزمون اصلی

فهرست رسمی، عنوان نمودار و زیرنویس تصویر، سابقه را ۱۵۲ آزمون در هفت سال معرفی می‌کنند. اما برچسب‌های قابل‌مشاهده زیر هفت ستون به‌ترتیب ۱۵، ۲۲، ۲۴، ۲۸، ۱۳، ۱۵ و ۱۵ هستند که جمع آن‌ها ۱۳۲ می‌شود. اختلاف ۲۰ آزمون در صفحه توضیح داده نشده است؛ بنابراین نباید یکی از برچسب‌ها را خودسرانه اصلاح یا آزمون‌های گمشده را به پایه‌ای نسبت داد.

عدد ۱۴ در گفت‌وگوی اختصاصی فقط «آزمون‌های اصلی امسال» را توصیف می‌کند. این عدد زیرمجموعه زمانی و نوعی متفاوت از سابقه ۱۵۲ آزمونی است. نمودار دوازدهم نیز ۱۴ ستون تاریخ‌دار از ۱۸ مهر تا ۲۲ خرداد دارد، ولی نمودار پایه برای دوازدهم برچسب ۱۵ آزمون دارد. ممکن است تعریف یا بازه ثبت متفاوت باشد، اما منبع توضیح کافی برای یکی‌دانستن این مجموعه‌ها ارائه نکرده است.

۱۴ آزمون امسال؛ دامنه مهم‌تر از میانگین

در نمودار دوازدهم، کمترین تراز قابل‌مشاهده ۷۲۲۵ و بیشترین تراز ۸۲۰۷ است؛ دامنه‌ای برابر با ۹۸۲ واحد. پس میانگین ۷۶۸۶ یک سطح ثابت در تمام آزمون‌ها نیست. پس از قله ۸۲۰۷ در ۲۸ آذر، چند افت و بازگشت دیده می‌شود و آخرین مقدار نمایش‌داده‌شده ۷۹۰۳ است.

گفت‌وگو «هفت نوبت پیشرفت» را گزارش می‌کند. این شاخص را نباید صرفاً برابر با تعداد دفعاتی دانست که یک ستون از ستون قبلی بلندتر است؛ تعریف دقیق «پیشرفت» در منبع ارائه نشده و ممکن است بر معیار داخلی دیگری استوار باشد. بنابراین مقاله همان عدد گزارش‌شده را حفظ می‌کند و از بازتعریف آن خودداری می‌کند.

۱۷۸۱ پاسخ درست چه چیزی را نشان نمی‌دهد؟

فهرست و دو منبع مستقیم عدد ۱۷۸۱ پاسخ صحیح دوازدهم را ثبت کرده‌اند. چون تعداد کل سؤال‌ها، پاسخ‌های غلط، آزمون‌های مشمول و ضرایب در دسترس نیست، این عدد به درصد، میانگین پاسخ صحیح هر آزمون یا رتبه کنکور تبدیل نمی‌شود. تقسیم آن بر ۱۴، ۱۵ یا ۱۵۲ نیز بدون تعریف مجموعه، محاسبه معناداری نیست.

روش مطالعه؛ گزارش شخصی، نه علت اثبات‌شده

در گفت‌وگوی اختصاصی، محمدمهدی از هماهنگی برنامه مدرسه با برنامه راهبردی، حل تست زمان‌دار، بررسی پاسخ‌نامه و تحلیل سؤال‌های غلط و نزده صحبت می‌کند. این اطلاعات روش گزارش‌شده او را توصیف می‌کنند، اما نمودار به‌تنهایی ثابت نمی‌کند هر افزایش تراز مستقیماً حاصل یکی از این روش‌ها بوده است.

روش محاسبه و محدودیت‌ها

  1. تمام میانگین‌ها و تعدادهای پایه از برچسب‌های قابل‌خواندن نمودار استخراج شدند.
  2. اختلاف‌ها با تفریق دو میانگین و درصد تغییر با تقسیم بر مقدار پایه نخست محاسبه شد.
  3. ۱۵۲ آزمون کل و ۱۴ آزمون اصلی امسال به‌عنوان دو دامنه متفاوت نگه داشته شدند.
  4. شکاف ۲۰ آزمونی میان مجموع رسمی و جمع برچسب‌های پایه بدون حدس ثبت شد.
  5. لینک‌های ۴۰۳۳۹۳ و ۴۷۳۹۰۶، چون متعلق به رادوین رحمتیان‌اند، در منابع یا تحلیل استفاده نشدند.
  6. هیچ ادعایی درباره رتبه قطعی کنکور یا پیش‌بینی رسمی ساخته نشد.

جمع‌بندی

روند هفت پایه، جهش اولیه، یک دوره تقریباً هم‌سطح و رشد تدریجی سه سال پایانی را نشان می‌دهد. در کنار این نتیجه، ناسازگاری شمار آزمون‌ها یک هشدار روش‌شناختی است: وقتی دامنه داده روشن نیست، باید میانگین‌های قابل‌مشاهده را تحلیل کرد اما از ساخت شاخص‌های جدید بر پایه تعدادهای مبهم پرهیز کرد.

برای تحلیل سابقه خودتان، ابتدا کارنامه‌ها را با بازه و تعریف یکسان مقایسه کنید و بعد با تحلیل سؤال‌های نزده علت تغییر را بررسی کنید.